• English
    • Polski
  • Zakażenie C. difficile

    Transplantacja mikrobioty jelitowej (FMT) w oparciu o silne dowody naukowe została uznana za odpowiedni sposób leczenia nawracających infekcji Clostridioides difficile przez Europejskie Towarzystwo Mikrobiologii Klinicznej i Chorób Zakaźnych (ang. European Society of Clinical Microbiology and Infectious disease, ESCMID) oraz American College of Gastroenterology (ACG, view). W Polsce w 2020 roku powstały odpowiednie wytyczne Polskiego Towarzystwa Epidemiologicznego (zobacz PDF). Dotychczas przeprowadzono już ponad 100 opisów przypadków oraz badań klinicznych dotyczących FMT w zakażeniu CDI, a w najdokładniej przeprowadzonych udowodniono wysoką skuteczność – około 90%. W najcięższych przypadkach wymagane jest wykonanie podwójnego przeszczepienia, co zapewnia jeszcze wyższą efektywność terapii. Dla porównania wankomycyna i inne antybiotyki wykazują skuteczność na poziomie 20-30%.

    Leczenie

    Ze względu na częste nawroty, naukowcy badają zastosowanie przeciwciał monoklonalnych przeciw toksynom C. difficile. Actoxumab i bezlotoxumab są przeciwciałami wiążącymi toksyny odpowiednio A i B. Ponadto bezlotoxumab został zarejestrowany przez Agencję Żywności i Leków (ang. Food and Drug Administration, FDA), a wstępne badania kliniczne potwierdzają jego działanie w zapobieganiu nawrotom, zwłaszcza w połączeniu z actoxumabem.

    W ostatnim czasie obserwowaliśmy przełomowe odkrycie doustnego leku mikrobiomowego SER-109, który nie jest zaliczany do metod FMT. Składa się z oczyszczonych zarodników rodzaju Firmicutes, a zakończone badanie III fazy potwierdziło jego skuteczność w zmniejszaniu ryzyka nawrotów infekcji C.difficile. Jednocześnie naukowcy koncentrują się na opracowaniu żywych bioterapeutyków (ang. Live Biotherapeutic Products, LBPs), rozwijając nową dziedzinę – terapii mikrobiotopochodnych.

    Obecnie dział badawczo-rozwojowy Human Biome Institute tworzy platformę bioinformatyczną MicroDrug, która będzie narzędziem do opracowania nowych LBPs.

    Rola mikrobioty

    Zdrowy, zróżnicowany mikrobiom zapobiega kolonizacji patogenów i rozwojowi infekcji, a ponadto reguluje odpowiedź układu immunologicznego. Oporność kolonizacji wnikających patogenów to wynik kilku mechanizmów działania komensalnych bakterii. Wytwarzanie peptydów antydrobnoustrojowych i innych związków organicznych m.in. przez Bacteroidetes zaburza struktury ścian komórkowych wnikających niepożądanych drobnoustrojów. Ponadto patogeny muszą konkurować z obecnymi mikrobami o pożywienie, przestrzeń i pozostałe zasoby. Gdy w jelicie panuje stan eubiozy, niepożądane bakterie nie znajdują odpowiednich warunków do przeżycia. Dodatkową role odgrywają metabolity bakterii jelitowych, przede wszystkim krótkołańcuchowe kwasy tłuszczowe (ang. short-chain fatty acids, SCFA), które powstają podczas fermentacji błonnika pokarmowego i wspomagają produkcję wspomnianych peptydów antydrobnoustrojowych. SCFA przyczyniają się do odpowiedniej produkcji mucyny, która odpowiada za utrzymanie integralności bariery jelitowej, zapobiegając rozwojowi stanu zapalnego i translokacji patogenów. Podczas zakażenia C.difficile obserwuje się obniżoną ilość mucyny, potęgując stan zapalny w jelicie. Niektóre szczepy bakterii m.in. Bifidobacterium longum wspomagają wzrost mucyny, a kwas walerianowy zaliczany do krótkołańcuchowych kwasów tłuszczowych zapobiega kolonizacji Clostridioides difficile. Po FMT zaobserwowano przywrócenie odpowiedniego środowiska kwasów żółciowych, usuwając niepożądane kwasy (np. kwas taurocholowy), które mogą wspomagać namnażanie patogenu. Natomiast wtórne kwasy żółciowe uniemożliwiają kolonizację. Transplantacja mikrobioty jelitowej od zdrowego dawcy odbudowuje odpowiednie środowisko w jelitach, które hamuje wzrost i rozwój C.difficile.

    Więcej informacji o leczeniu FMT w zakażeniu C.difficile znajdziesz: https://human-biome.com/dla-lekarza-szpitala/

    Linki do wytycznych:

    PTE: Zobacz PDF

    ACG: zobacz stronę

    ESCMID: Zobacz stronę

    Źródła

    Feuerstadt P, Louie TJ, Lashner B, Wang EEL, Diao L, Bryant JA, Sims M, Kraft CS, Cohen SH, Berenson CS, Korman LY, Ford CB, Litcofsky KD, Lombardo MJ, Wortman JR, Wu H, Auniņš JG, McChalicher CWJ, Winkler JA, McGovern BH, Trucksis M, Henn MR, von Moltke L. SER-109, an Oral Microbiome Therapy for Recurrent Clostridioides difficile Infection. N Engl J Med. 2022 Jan 20;386(3):220-229. doi: 10.1056/NEJMoa2106516. PMID: 35045228.

    Rohma Ghani, Benjamin H. Mullish, Lauren A. Roberts, Frances J. Davies & Julian R. Marchesi (2022) The potential utility of fecal (or intestinal) microbiota transplantation in controlling infectious diseases, Gut Microbes, 14:1, DOI: 10.1080/19490976.2022.2038856

    Wortelboer K, Nieuwdorp M, Herrema H. Fecal microbiota transplantation beyond Clostridioides difficile infections. EBioMedicine. 2019 Jun;44:716-729. doi: 10.1016/j.ebiom.2019.05.066. Epub 2019 Jun 11. PMID: 31201141; PMCID: PMC6606746.

    Używamy plików cookies, by ułatwić korzystanie z naszych serwisów. Jeśli nie chcesz, by pliki cookies były zapisywane na Twoim dysku, zmień ustawienia swojej przeglądarki.